Zuurstofvergiftiging is een teveel aan zuurstof in de bloedbaan. Er zijn twee vormen: acute en chronische zuurstofvergiftiging. Het optreden van zuurstofvergiftiging is afhankelijk van de partiële zuurstofdruk, de tijdsduur van blootstelling en de gevoeligheid van de persoon.

Acute zuurstofvergiftiging

Een partiële zuurstofdruk groter dan 1,7 bar onderwater kan leiden tot acute zuurstofvergiftiging. Het verrichten van zware arbeid versnelt het optreden van verschijnselen. Daarom wordt bij duiken met een mengsel met verhoogd zuurstofpercentage (nitrox of 100% zuurstof) de diepte zodanig gelimiteerd dat de pO2 niet boven de 1,7 bar komt. De veiligheidsgrens voor duiken met 100% zuurstof is gesteld op zeven meter.

Klachten

Bij acute zuurstofvergiftiging zijn met name de hersenen aangedaan. Er kunnen tintelingen en spiertrekkingen optreden in het gelaat en later in het gehele lichaam, er kan sprake zijn van koker- of tunnelzicht, lichtvlekken voor de ogen, pijn in de tanden, bleekheid en transpireren, suizend geluid in de oren, zwakte, misselijkheid en/of duizeligheid. Echter een krampaanval met tongbeet en bewusteloosheid is vaak het enige en ook het meest ernstige verschijnsel. Als de duiker onderwater een krampaanval krijgt, is er groot risico op verdrinking.

Behandeling

Bij een zuurstofvergiftiging onderwater dient de duiker naar de oppervlakte te worden gehaald voor het geven van eerste hulp. Wees ervan bewust, dat tijdens het opstijgen een overdrukbarotrauma van de longen kan ontstaan (lees hier meer over een burstlung).

Chronische zuurstofvergiftiging

Chronische zuurstofvergiftiging kan optreden wanneer er gedurende vele dagen of weken een mengsel met een pO2 hoger dan 0,5 bar wordt ingeademd, zoals bij verzadigingsduiken of langdurige behandeling in de decompressiekamer, maar ook bij veelvuldig duiken met zuurstofverrijkte mengsels. Dit kan schadelijk zijn voor elke cel in het lichaam, maar geeft met name na langere tijd schade aan de longweefsels. Duikers die niet dieper duiken dan 60 meter met alleen perslucht lopen geen risico op chronische zuurstofvergiftiging.

Klachten

De verschijnselen kunnen zich pas na dagen of weken manifesteren en bestaan uit pijn achter het borstbeen, keelpijn, pijn bij diep ademhalen, prikkelhoest en kortademigheid, benauwdheid en zuurstofnood.

Behandeling

De enige behandeling van chronische zuurstofvergiftiging is het verminderen van de partiële zuurstofdruk tot onder 0,5 bar of een duikverbod. De klachten verdwijnen spontaan in de loop van de tijd, soms duurt dit langer dan een maand.